Nuenen, Gerwen en Nederwetten

From Heraldry of the World
Jump to: navigation, search
Logo-new.jpg
Heraldry of the World
Heraldiek van alle landen
Netherlands.jpg
Netherlands heraldry portal
Nederlandse heraldiek
Nederlandse gemeentewapens
Netherlands-flag.gif
(Dutch only/alleen Nederlandstalig)
(in English)

NUENEN, GERWEN EN NEDERWETTEN

Provincie  : Noord Brabant
Opheffing  : -
Toevoegingen : 1821 Nederwetten

I : 16 juli 1817
"Van lazuur, beladen met een kruis van goud, gekantonneerd; in het eerste en vierde deel een klimmende leeuw en in het tweede en derde met eene opene roos, alles van goud."

Wapen van Nuenen, Gerwen en Nederwetten

II : 2 juli 1998
"Gevierendeeld: I en IV in sabel een (Brabantse) leeuw van goud, getongd en genageld van keel; II en III in zilver een zesbladige roos van keel; een schildhoofd van azuur met drie zespuntige sterren van goud. Het schild gedekt met een gouden kroon van drie bladeren en twee parels."

Wapen van Nuenen, Gerwen en Nederwetten

Oorsprong/verklaring

Nuenen en Gerwen waren dorpen in handen van de Hertog van Brabant en in leen gegeven aan diverse families tot 1658, toen de jurisdictie direct bij de Staten-Generaal kwam te liggen. Op- en Nederwetten waren een onderdeel van deze heerlijkheid. Het oudste zegel van de schepenbank is bekend uit 1367 en is waarschijnlijk enkele tientallen jaren ouder.

Het zegel vertoont een wapen met in I de Brabantse leeuw, in IV de Limburgse leeuw en in de twee andere kwartieren een roos. Het is dus een afgeleide van het hertogswapen met de roos waarschijnlijk afgeleid van een van de heren van Nuenen. Dit zegel bleef tot in de 19e eeuw in gebruik.

Zegel van Nuenen, Gerwen en Nederwetten

Het oude zegel van Nuenen

Aangezien bij de aanvraag in 1815 door de gemeente geen kleuren of achtergrond werd overlegd, werd het wapen in de Rijkskleuren verleend. Het wapen was verleend aan de gemeente Nuenen-Gerwen, in 1821 werd Nederwetten toegevoegd, maar het wapen niet opnieuw verleend.

Voor het tweede wapen waren in eerste instantie twee wapens ontworpen door de Noord Brabantse Commissie voor Wapen- en Vlaggenkunde (NBCW). Het eerste ontwerp was gevierendeeld, met in het eerste en vierde kwartier de leeuw van Brabant, in het tweede de roos en in het derde de sterren van Nederwetten. De kleuren van het derde kwartier waren gewijzigd in blauwe sterren op een gouden veld, omdat anders het blauwe vlak tussen twee zwarte zou staan, hetgeen in de heraldiek niet toegestaan is. Het tweede ontwerp was het uiteindelijke wapen.

De gemeenteraad stelde het tweede ontwerp voor aan de Hoge Raad van Adel . Deze vond echter de nadruk te sterk liggen op de sterren van Nederwetten, aangezien die eigenlijk nooit gebruikt waren de afgelopen twee eeuwen. De voorkeur ging dus uit naar het eerste ontwerp, maar omdat er geen heraldische bezwaren tegen het tweede ontwerp aangevoerd konden worden is het wapen uiteindelijk toch verleend.

Wapen van Nuenen, Gerwen en Nederwetten

Het wapen in de Oldenkott albums +/- 1910
Wapen van Nuenen, Gerwen en Nederwetten

Het wapen in de Koffie Hag albums +/- 1930
Wapen van Nuenen, Gerwen en Nederwetten

Het wapen op het raadhuis (foto van Facebook)


Literatuur : Schampers et al, 1996.